Aba River (Nigeria)

Maayo Aba ko maayo haa fombina Naajeeriya. Ko ɓuuɓri maayo Imo ngo rewata e wuro Aba, leydi Najeriya.[1] Hoore maggo woni ko e nokku Okpu-Umuobo (renndooji jeytaare Isiala-Okpu e Mgboko-Umuette) Osisioma Ngwa LGA e nder ɓernde Ngwa. Ooɗoo maayo Aba ina anndaa kadi ko Waterside.[2]
Maayo ngoo ina heewi yejjiteede hay so tawii ko ngo keeriiɗo e nafoore. Golle vursugol ceene nokkuuji zi vursugol ceene vursugol ngam mahngo ina jokki e vursugol maayo ngoo.[3]
Cuuɗi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Maayo Aba e nder duuɓi ɗii ina joginoo tolno pollution ceertuɗo ummoraade e Multinationals, remooɓe jawdi, e hoɗɓe e renndooji koɗdiiɗi. Hoɗɓe ɓee, heewɓe e mum en ina kuutoroo ngalu maayo ngoo ko adii ɗuum, ina teskii wonde maayo ngoo ina heewi nguurndam ndiyam, ina rokka kadi ndiyam njareteeɗam e kuutorɗe goɗɗe nder galleeji wonande yimɓe renndooji ɗii e nder daande maayo ngoo, hade mum en feeñde e njulaagu keewngu ngu nattii ustude mborosaaji mum en e nder ndiyam ɗam e kitaale 1970.
Ko ɓuri bonde nii, ko pollugol maayo ngoo ɓeydii ko e "Ahiaudele" (luumo vultures) abattoir e luumo jawdi, woni ko e daande maayo ngoo. Jawdi maayo ngoo ina ɓeydoo famɗude.
Nokkuuji ɗiɗi ɗi koɗorɗe Nigerian Breweries PLC, Aba Plant, mbaɗii ñaawoore ngam humpitaade golle ɗee to ñaawirdu toowndu Abia ngam ko ɓe mbiyi ko huunde nde jokki e bonnude taariindi. Yimɓe nokkuure nden wi'i Breweries Naajeeriya ɗon jokki wurtinki mbuuɗu, kemikaaji kalluɗi, e ndiyam ɓuuɓɗam nder maayo Aba, anndiraango yimɓe fuu "Iyi Aza Ogbor" malla "Waterside".
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- ↑ "Map of Aba, Southeast Nigeria showing the sampling stations of Aba River".
- ↑ Izugbara, C. O.; Umoh, J. O. (2004). "Indigenous Waste Management Practices among the Ngwa of Southeastern Nigeria: Some lessons and policy implications". The Environmentalist . 24 (2): 87–92. doi :10.1007/s10669-004-4799-4
- ↑ Izugbara, C. O.; Umoh, J. O. (2004). "Indigenous Waste Management Practices among the Ngwa of Southeastern Nigeria: Some lessons and policy implications". The Environmentalist . 24 (2): 87–92. doi :10.1007/s10669-004-4799-4