Abu Dulaf Mosque
Juulirde Abu Dulaf (aarabeere: جامع أبو دلف) ko juulirde daartol ɓooynde, tawaande ko ina tolnoo e kilooji 15 (9.3 mi) to worgo Samarra e nder diiwaan Saladin,[1] Irak. Juulirde ndee ko kaliifa Abbasiid 10ɓo biyeteeɗo Al-Mutawakkil yamiri ɗum e hitaande 859.[2]
Juulirde arkewolosi, wondude e juulirde mawnde Samarra, ko yeru keeriiɗo e peewnugol, mbaawka, mahngo, e naalankaagal e nder mahdi lislaam e juulirɗe e nder Kalifaandi Abbasiid, ina teskaa e ɓurɗe moƴƴude. Dimensiyoŋaaji majji mawɗi e minareeji spiral keertiiɗi, ɗiin juulirɗe ina kollita mawnikinaare e doole politik e diine ɗe kawri e doole e doole kalifaandi e oon sahaa. Hay caggal nde kalifaandi woppi juulirde ndee, juulirde ndee ina heddii e feccere e won e bonne ɗe ɓuri heewde ko e ndema e ndema. Juulirde ndee, e wuro arkewolosi Samarra, ina njeyaa e nanondiral UNESCO jowitiingal e ndonu winndere.[3]
Limtol
Juulirde Abu Dulaf Samarra
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Juulirde ndee ina waɗi sifaa rectangle, ina waɗi sahn udditirɗo taarotooɗo koridoruuji tawi koridor qibla ɓuri mawnude e majji. Juulirde ndee ina jeyaa e juulirɗe ɓurɗe mawnude e winndere nde fotde 37 500 meeteer kaaree (404 000 meeteer kaaree), njaajeendi mum ina yettoo 157 meeteer e njuuteendi mum ko 240 meeteer. Minaret spiral iconique nannduɗo e Malwiya lolluɗo mo juulirde mawnde Samarra woni ko bannge worgo. Faandaare keeriinde minaret ndee ina wiyee ko e mbaydi nanndundi e ndi Firuzabad,[2] woɗɓe ina cikka wonde mbaydi minaret keeriindi ndii ummorii ko e mahdi ziggurats Mesopotami (Irak hannde).[4]
Minaare ndee ina yahra e meeteruuji 32 (105 ft) ina darii e dow ŋoral kaaƴe.[5] Juulirde nde ina jogii kadi arcades ɓeydaaɗe e nder galle mum kollitooje wonde nder juulirde ndee waawaano hoɗnude jamaanu nguu e nder juulde aljumaa. Juulirde Ibn Tulun to Kayhayɗi ina jogii mahdi nanndundi e juulirde Abu Dulaf, kam e juulirɗe goɗɗe to Samarra e oon sahaa, so wonaa ko ɓuri famɗude e juulirde ndee.[6]
Ƴeew kadi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Portal lislaam
bannge portal Irak
Lislaam e nder leydi Irak
Doggol juulirɗe leydi Irak
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]جامع ابو دلف. Masaad Irak. Keɓtinaama ñalnde 4 lewru Yarkomaa 2018.
ارجح, اکرم. "جامع کبیر". rch.ac.ir (e ɗemngal Perse). دانشنامه جهان اسلام. Keɓtinaama ñalnde 21 lewru Mbooy 2017.
Catal, UNESCO ko ndonu winndere. "Wuro arkewolosi Samarra". Duɗal winnderewal UNESCO. Ƴeewtaa ko 19-12-2023.
Henri, Stirlin (1977). Koolaaɗo kuuɓal mahdi winndere 2. Fribourg, leydi Siwis: Biro Livre. p. 347. Juulirde mawnde, hono Samarra, fehinoo ko e laamu kalifaandi Muutawakkil. Ko kañum woni juulirde ɓurnde mawnude e winndere nde. Mahaaɗo tan ko e birik e nder mahol gonngol e tooweeki, ina waɗi minaret toowɗo 55 m, ina waɗi rampa spiral ina siftina ziggurats Mesopotami
Juulirde Abu Dulaf e Minaare Archive 2015-11-12 to Machine Wayback. Resooji janngingol jawdi pinal. Keɓtinaama ñalnde 4 lewru Yarkomaa 2018.
O'Kane, Bernard (2012-15-15). Siwil Aduna Lislaam. Fedde muulngo Rosen, Inc. ISBN 978-1-4488-8509-1.