Anthony Onyearugbulem
Anthony Ibe Onyearugbulem // b (1955–2002) ko kapiteen laana ndiwoowa leydi Naajeeriya, o woniino gardiiɗo konu leydi Ondo (Août 1996 – Ut 1998) e laamu konu Seneraal Sani Abacha. Ndeen o wonti gardiiɗo konu e nder diiwaan Edo e lewru ut 1998, o rokki laamu nguu guwerneer siwil biyeteeɗo Lucky Igbinedion e lewru mee 1999.[1]
Ɓawo
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Anthony Ibe Onyearugbulem jibinaa ko ñalnde 9 lewru juko hitaande 1955 to wuro wiyeteengo Owalla Avuvu to Ikeduru, e nder diiwaan Imo. O janngi ko to duɗal hakkundeewal St. O naati e konu ndiyam, o yamiraa ñalnde 1 sulyee 1978.[2]
Gardiiɗo konu
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Onyearugbulem wonnoo ko gardiiɗo konu e nder diiwaan Ondo tuggi lewru ut 1996 haa lewru ut 1998.[1] Ko o gardiiɗo diiwaan Ondo, o waɗii mettere e nder leñol Auga nde o hokki Alani Idoani, neɗɗo mo won wiyɓe alaa ƴiiƴam laamɗo.[3] Laamu makko waɗii golle keewɗe e nder diiwaan Ondo, ko ɗum woni ko o heewi siftorde.[4]
O toɗɗaa kapiteen laana ndiwoowa e lewru sulyee 1998, o artiraa to diiwaan Edo ñalnde 7 ut 1998, o woni gardiiɗo konu.[2] O etinooma waɗde hooreejo diiso Obas e nder diiwaan Edo ko darnde rotational, ko ɗum huunde bonnde e laamɗo Laamu Benin ɓooyngu.[5] E nder eɓɓoore ɓeydude binnditagol wootooɓe ko adii nde ɓe mbaɗata demokaraasi, Onyearugbulem jeertinii wonde jibnaaɓe e sukaaɓe ina poti waɗde kaayitaaji binnditagol mum en ngam sukaaɓe mum en mbaawa naatde e duɗe laamu.[6]
Caggal ɗuum golle
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]O waɗtaa e hitaande 1999 ko juuti caggal nde laamu siwil ari, kanko e woɗɓe joginooɓe toɗɗagol politik e nder laamu konu.[2] E hitaande 2002, Onyearugbulem yalti lannda demokaraasi (PDP) o hollitii anniya makko ngam suɓaade guwerneer diiwaan Imo e hitaande 2003 e dow laylaytol lannda yimɓe leydi Najeriya (ANPP).[7] E darorɗe hitaande ndee, Onyearugbulem maayi ɗoon e ɗoon e nder suudu otel to Kaduna