Jump to content

Babagana Zulum

Iwde to Wikipedia

Babagana Umara Zulum CON mni (jibinaa ko 25 lewru bowte hitaande 1969) ko jannginoowo e dawrugol leydi Najeriya, o woniino guwerneer diiwaan Borno gila hitaande 2019 e les njiimaandi fedde wiyeteende APC.

Nguurndam e jaŋde puɗɗagol

[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]

Zulum jibinaa ko ñalnde 25 lewru bowte hitaande 1969, to nokku laamu Mafa to diiwaan Borno.

Caggal duɗal leslesal to duɗal leslesal Mafa tuggi 1975 haa 1980 e jaŋde hakkundeere to duɗal hakkundeewal laamu, Monguno tuggi 1980 haa 1985, Zulum janngi to duɗal jaaɓi haaɗtirde Maiduguri, ɗo o heɓi dipolom makko e Innjiniyaaruuji ndema caggal ɗuum o woni tergal e korse sukaaɓe dowla Potsina. O yahi to duɗal jaaɓi haaɗtirde Ibadan tuggi 1997 haa 1998, o heɓi ɗoon dipoloma makko to bannge ganndal ndema. E hitaande 2005, o winnditii e duɗal jaaɓi haaɗtirde Maiduguri ngam heɓde doktoraa makko e ganndal leydi e ndiyam ngal o timmini e hitaande 2009.

Toɗɗagol Zulum gadanol ko e hitaande 1989 e nder sarwiis laamu leydi Borno, o woni balloowo karallaagal e nder ministeer ndema leydi ndii.

E hitaande 1990, Babagana naati nder kuugal laamu lesdi Borno, o laati ardiiɗo ladde, ɓaawo man o laati injineer ndiyam mawɗo. E hitaande 2000, o ƴetti golle e duɗal jaaɓi haaɗtirde Maiduguri ngam wonde balloowo jannginoowo ɗo o ummii e darnde Professeur. Babagana wonnoo ko cukko hooreejo e gardotooɗo golle, to duɗal jaaɓi haaɗtirde Innjiniyaaruuji e hitaande 2010 e hitaande 2011. E hitaande 2011, Babagana Umara toɗɗaama hooreejo duɗal jaaɓi haaɗtirde Ramat jeyi laamu to Maiduguri.E nder ɗuum, o jokki e golle makko jannginoowo to duɗal jaaɓi haaɗtirde Maiduguri.

E hitaande 2015, guwerneer Kashim Shetima mo diiwal Borno waɗi Zulum Komisinaajo ministaajo keso mo ministaajo cemmbiɗinki, cemmbiɗinki e koɗki.

Zulum winndii binndanɗe e winndannde ngam yaltinde e jaayɗe leydi ndii e winndere ndee kala, e fannu Innjiniyaaruuji ndema.

Politik Ñalnde 1 oktoobar 2018, o heɓiino woote gardagol guwerneer to Congrès All Progressiste wonande Dowla Borno. O suɓaama dow kuugal guwerneer lesdi Borno haa suɓol guwerneer Borno 2019 waɗanoongol nyande 9 mars 2019, o heɓi 1175440 woote.

Etaade warde

[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]

Zulum ko kañum woni sabaabu warngooji keewɗi ɗi fedde Boko Haram yiɗi warde ɗum en, kono ɗi ndartaaki.

Konwaa makko yani e juuɗe honiŋkooɓe Bokku haram ñalnde 29 sulyee 2020, e laawol mawngol Maiduguri-Damaturu. Yimɓe njoyo mbaraama heen tato poliseeji.

Ñalnde 26 suwee 2020, Zulum e konngol mum njani e Boko Haram sara maayo Caad. Ko famɗi fof 18 neɗɗo maayi heen, heen 14 ko poliseeɓe e soldateeɓe e 4 ko siwil en. Caggal ɗuum, maayɓe ɓee ɓeydaama haa 30 nde tawnoo ɓalli goɗɗi ina tawee.

Balɗe tati caggal ɗuum, ñalnde 29, konngol Zulum teskiima puccu ina woni e laawol, fiyi ɗum. Caggal nde puccu nguu yani, ownooɓe ɓee njalti e suuɗnde, mbari ɓe. Heewɓe e ownooɓe beeli mbaraama, tawi hay gooto e konngol ngol gañaaka.

Ñalnde 22 noowammbar 2020, Convoy jeyaaɗo e Zulum waraa tawi o yahnoo ngam yiyondirde e jagge laamu to Baga. Konunkooɓe njeeɗiɗo e siwil en ɗiɗo mbaraama e ndeeɗoo hare, kono guwerneer oo alaa ko bonnata.

E lewru Oktoobar 2022, teddungal lesdi Naajeeriya, hooreejo leydi Naajeeriya, Muhammadu Buhari hokki mo.

Eɓɓooje Babagana Zulum, timminii e yamiri 77 eɓɓoore ngam wallitde golle e nder cellal, jaŋde e fannuuji faggudu goɗɗi.

Feccere e Palliatives

[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]

Zulum hollitii wonde peccitagol ngol ko ngam hisnude renndooji ɗi nguura mum en taƴaa sabu golle ownooɓe beeli Boko Haram.

Doggol guwerneeruuji diiwaan Borno