Batiniyya
Batiniyya (aarabeeɓe: باطنية, e ɗemngal romaan: Bāṭiniyyah) ko pelle ceertuɗe hakkunde maanaa yaajɗo, yaajɗo (zāhir) e maanaa ndernderiijo, yaajɗo (bāṭin) e nder defte lislaam.[1]
Ismaa’iil Batiniya
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Helmere ndee huutoraama haa teeŋti e sifaa firooji binndi ɗi allegoristic ƴellitii e nder pelle Shia’en Ismaa’iil en puɗɗiiɗi, teeŋtinirɗi maanaa binndi bāṭin.[2] Nde jogaama e denndaangal cate Ismaa’il e pelle Druze ceertuɗe kadi. Alawi en ina kuutoroo sifaa firo nannduɗo e oo. Batiniyya ko innde huutorteende ngam innirde Lislaam Ismaa’il, nde Ismaa’il en e koye mum en njaɓi.
Winndooɓe sunnit en kuutoriima helmere batiniyya ndee e nder luural ngam salaade maanaa binndol laaɓtungol ngam yiɗde maanaa mum bāṭin. Al-Ghazali, ganndo diine sunnit en mo yontaaji hakkundeeji, huutoriima helmere batiniyya ndee ngam ustude jokkondire e diine Ismaa’il. Won e winndooɓe Shi’a en kadi kuutoriima helmere ndee e mbaadi polemik.
Suufiyaajo Batinya
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Nde aduna lislaam laamu Faatimi naati e jamaanu Ismaa’il en e teeminannde 10ɓiire, Batinya ustii. Nde Ismaa’ilism wayli wonti hareeji politik, Kurdeeji Ayyubid en puɗɗii ustude Ismaa’ilismaaji mum en to Mesopotami toowɗo e ko ɓuri ɗum, ɓe mbayli politikaaji Ismaa’ilismaaji doole Faatimid en. Koolaaɗo Kurde e laamu Ayyubid en e hoore mum artiri e Lislaam Suufi Suufi, ƴetti diineeji Batini Ismaa’il en e nder Lislaam Suufi.
Ƴeew kadi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Batin (lislaam) .
Firo esoterik Quraan
Yarsanism