Jump to content

Denta

Iwde to Wikipedia

Akosua Dentaa Amoateng MBE (jibinaa ko e hitaande 1983), ɓurɗo anndeede e innde dingiral mum Dentaa, ko jom ngalu, fijoowo, yeewtanoowo tele, jimoowo, peewnoowo e gardiiɗo, jeyaaɗo to leydi Ganaa. O toɗɗaama tergal e nder fedde ɓurnde moƴƴude e nder laamu Biritaan (MBE) e nder hitaande 2016 e nder teddungal ñalngu nguu[2] e hitaande 2017 o heɓi njeenaari jam Ghana to Accra, Ghana.[3] E cakkital lewru suwee 2020, Asante Kotoko S.C. toɗɗii mo ko gardiiɗo jokkondiral maɓɓe hakkunde leyɗeele.[4]

Ko o fijoowo, o yalti e teleeji Angalteer ina jeyaa heen EastEnders e Holby City, hade makko yahde e hollirde e yuɓɓinde eɓɓooji e teleeji Angalteer e Gana, ina jeyaa heen The Dentaa Show e kawgel jimɗi teleeji goongaaji Mentor IV. O waɗii kadi golle juutɗe e nder jimɗi, o yaltini albom gospel e hitaande 2005, Wu Ye Nyame.

Dentaa ko daraniiɗo renndo Ganaa e nder leydi Angalteer,[5] e Reso Afriknaajo ngam haɓaade ɗum en limtii mo e hitaande 2017 e nder 100 "Rewɓe ɓurɓe waawde golloraade e nder leydi Ganaa" ngam daraniiɗo mo.[6] E hitaande 2009 o sosi njeenaari GUBA (Ghana UK Based Achievements),[7] ndi njeenaari ndi yimɓe e juɓɓule "mballirta no moƴƴi e renndo Ganaa e nder leydi Angalteer walla Ganaa".[8] E hitaande 2011, o inniraama e nder njeenaaje The Future 100 Awards ngam wonde "Sukaaɓe jom en hakkillaaji renndo" e hitaande ndee sabu golle makko e GUBA.[9]

E lewru suwee 2013, Dentaa anndinaama wonde keɓɗo njeenaari hitaande kala wonande rewɓe Afriknaaɓe e nder Orop (AWE), sabu golle makko e ɓamtude keɓgol Ganaa e nder leydi Angalteer e golle makko ballitooje. Yuɓɓinɓe ɗum ɓee ciftorii mo wonde "ikon e teskuyaaji wonande denndaangal rewɓe Afriknaaɓe hoɗɓe e gollotooɓe e nder Orop".[10]

Dentaa jooɗii hannde to Londres, leydi Angalteer.[11]

Duuɓi gadani e jaŋde Dentaa jibinaa ko to Juaso, e nder diiwaan Ashanti to leydi Ghana, kono nde o heɓi duuɓi joy o ummii e ɓesngu makko to leydi Angalteer. Gila e cukaagu makko, omo weltii e waɗde pijirlooji e nder duɗe ɗee e nder pijirlooji baɗeteeɗi. O ƴettii GCSE makko to duɗal sukaaɓe rewɓe Walthamstow e A-Levels (jannde jaayɗe, renndo e naalankaagal) to duɗal jaaɓi haaɗtirde Leyton Sixth Form. O yahi haa o janngi ngam heɓde dipolom makko to duɗal jaaɓi haaɗtirde Buckinghamshire New to bannge safaara sukaaɓe.