Jump to content

Dr. Paa Bobo

Iwde to Wikipedia

Kwaku Agyapong Danemah mo yimɓe fof nganndi Dr. Paa Bobo (11 suwee 1951 - 28 desaambar 2013) ko jimoowo toowɗo mo Ganaa, anndiraaɗo e innde jimoowo toowɗo.[1][2][3] O anndaa kadi e jimɗi Osobro kyee ɗi yimɓe fof njiɗi, ɗi leydi ndii fof njiɗi.[4] E lewru Yarkomaa 2020, Stonebwoy e fedde mum Bhim Band mbaɗii Osobro kyee ina wiyee Sobolo.[5]

Maayɗo Dr. Paa Bobo ina teskaa wonde o yahiino to leydi Najeriya, e nder ɗuum o winndi jimɗi makko ɗiɗi.

Nguurndam e jaŋde puɗɗagol Doktoor Paa Bobo jibinaa ko e galle yiɗɓe jimɗi. Baaba makko ina jeyaa e fedde nde, omo hirjina ɓiyiiko ngam jokkude golle e nder jimɗi. Doktoor Paa Bobo janngii to duɗal jaaɓi haaɗtirde Kumasi, ɗo o janngi ko faati e Innjiniyaaruuji Kuuraa.

Golle jimɗi Dr. Paa Bobo fuɗɗii golle mum e nder kitaale 1970, o jeyaa ko e fedde wiyeteende ‘Gye Nyame’, nde wonnoo ko jimɗiyankooɓe mawɓe woɗɓe hono Kojo Antwi e George Darko. Caggal ɗuum o sosi fedde makko, ‘Sweet Talks’, o yaltini albom makko gadano, ‘Onyame Nkrabea’, e hitaande 1982. Albom oo waɗii nafoore mawnde, kadi o tabitinii mo wonde gooto e jimɗi ɓurɗi mawnude e nder leydi Ganaa.

E nder duuɓi sappo garooji ɗii, Doktoor Paa Bobo yaltinii albomuuji keewɗi, ina heen ‘Obiara Se Eye Aduro’, ‘Me Ye Obaa’, e ‘Comfort’. O gollodiima kadi e musiɗɓe Ganaa woɗɓe, ko wayi no Amakye Dede, Nana Acheampong, e Charles Amoah. Gimɗi Doktoor Paa Bobo ina njiɗaa wonaa tan e nder leydi Ganaa kono kadi e nder leyɗeele Afrik goɗɗe e nder diƴƴe Afriknaaɓe wonɓe e Orop e Amerik worgo.

Gaagaa golle makko e nder jimɗi, Doktoor Paa Bobo ina jeyaa kadi e golle moƴƴe. O sosi ‘Fondation Paa Bobo’, balloowo jaŋde e safaara sukaaɓe waasɓe e nder leydi Ganaa. Nguurndam neɗɗo e ndonu mum Doktoor Paa Bobo ko debbo, omo jogii ɓiɓɓe heewɓe. Ko o Kerecee’en dewondirɗo, omo heewi naatde e jimɗi makko tiitooɗe Kerecee’en. O sankii ko ñalnde 28 suwee 2003, caggal rafi juutɗo.

Gimɗi Dr. Paa Bobo ina njokki e wonde e nder leydi Ghana e nder renndooji Ghana caggal leydi. Sifaa makko keeriiɗo, jillondirɗo e jimɗi aadaaji e jimɗi jamaanu, ina addana mo yonta keso jimɗi Ganaa. O siftortee ko gooto e yimooɓe highlife ɓurɓe waawde e newnude e nder daartol leydi Gana.

Tuugnorgal

"Dr Paa Bobo ina fooftoo". Ñalnde 11 abriil 2014.
"Banɗe jimɗi keewɗe ngam siftorde Dr Paa Bobo ñalnde 4 lewru Yarkomaa". Ñalnde 3 lewru Yarkomaa 2014.
Enternet, Jam FM. "Ko woni warde jimɗi men?". www.laabi jam.com.
"Dr Paa Bobo ina maayi". Grafik e Enternet.
"ƳEEW: Stonebwoy ina renndina jimɗi Paa Bobo "Osobro Kyee" ; tiitoonde mum ko "Sobolo"". 15-01-2020. Heɓtinaama ñalnde 20-04-2020.