Jump to content

Eugenius of Carthage

Iwde to Wikipedia
Eugenius of Carthage
ɓii aadama
YemreVindemialis, Fiorentius, Eugenius and Longinus Taƴto
Jinsugorko Taƴto
Ɓii-leydiyankaakuAncient Rome Taƴto
InndeEugenius Taƴto
Innde ɓesnguno value Taƴto
Ɗuubi daygo5. century Taƴto
Date of death13 Morso 505 Taƴto
Place of deathAlbi Taƴto
WoldeLatin Taƴto
Writing languageLatin Taƴto
Sana'ajiCatholic priest, bishop Taƴto
Position heldbishop Taƴto
DiinaCatholic Church Taƴto
Canonization statussaint Taƴto
Feast dayJuly 13 Taƴto

Eugenius of Carthage ko prelaat Kerecee’en cuɓaaɗo e dow nanondiral e hitaande 480 ngam lomtaade Deogratias. O nanngaama e luure jamaanu makko hakkunde diine Ariyankaagal e diine kerecee en mawɓe. Omo hormii no seniiɗo nii.

Suɓngo makko episkopaal ngo dartinaama sabu luulndaare laamɓe Vandal Arian en, o jaɓi tan ko laamɗo Huneric e dow yamiroore Zeno e Placidia, mo Vandal en resndi e nder galle mum.[1][2]

Laamu bismaango ngoo, sadak mum, nguurndam mum tiiɗɗam e cuusal mum ina wiyee ko ɗum addani mo yiɗde Arian en. O jaɓiino Vandal en e nder Egliis Katolik, ko luutndii yamiroore laamɗo, o naatii e jeewte e diineeji Ariyankooɓe, ɓe laamɗo oo fotnoo haɓde e Katolik en. Banngeeji ɗiɗi ɗii fof mbiyata ko innde "Katolik", Ariyankooɓe ina mbiya luutndiiɓe mum en "Homoousians".[3]

Koolol ngol, yuɓɓinaango won e sahaaji hakkunde 481 e feebariyee 484, joofi ko e ittugol mawɗo bismaango Arian e dow ɗaɓɓaande wonde o waawaa haalde ɗemngal Latin. Ariyankooɓe ɓee tikkani, Huneric riiwti bismaango capanɗe jeegom to Korse, teemedde tati e ɗiɗi to jeereende Afrik. Ina jeyaa e ɓeen sakkitiiɓe, Eugenius, mo e les njiimaandi gorko gooto ina wiyee Antonius, hoɗnooɗo e jeereende Tiripoli. Nde o ummii o winndi ɓataake cuusal e wasiyaaji feewde e gooŋɗinɓe Kartaago mo haa jooni ina woodi e golle sankara Gregory de Tours (P.L., LVII, 769–71). E nder deftere makko nde o 6eydaani 6eydude e Diine konngol Biibal ngal, o ye6tii e 6ernde makko, heew6e e ma66e 6e 6eydaama e makko.[4]

Gunthamund, lomtiiɗo Huneric e laamɗo Vandal, acci Eugenius hoota Kartaago, acci mo o uddita ekklesiyaaji. Caggal duuɓi jeetati jam, Thrasamund lomtii jappeere laamu, nanngi Eugenius, ñaawi ɗum warngo, kono o wayli ñaawoore ndee, o woppi ɗum to Vienne, sara Albi (Languedoc), ɗo Arian Alaric wonnoo laamɗo. Eugenius mahii toon suudu dewal dow yanaande sankara Amaranthus martiri, o ardi nguurndam tuubuubuye haa o maayi ñalnde 13 lewru juko hitaande 505.[5]

Lefol jokkondirngol e makko ko won e sahaaji ko adii ñalnde 1 feebariyee, Feliks wumre Kartaago ina hoyɗi wonde Bishop Eugenius ina duwanoo mo, o sella. Laabi ɗiɗi gorko oo yejjiti koyɗol ngol, kono o heɓi ngol kadi. Laabi tataɓi o ummii e hoore makko, o ndaari Biskop. Lefol ngol ina jokki wonde Feliks yahi to Bishop, haalani ɗum daartol mum. Bishop oo saliima mbaawka makko sellinde kono haa jooni o ja6ii e konngol ngol "Mi haalanii ma ko mi necfcfo bakkaat; kono yoo 6icfcfo 6aleejo oo wacf ko yahdi e googcfinal maa, uddita ma gite". Haala kaa ina jokki wonde nde o ñaagii Feliks, gite makko ngartii.[3][4] Nde kabaaru kaawisaaji ɗii njottii laamɗo Vandal, Huneric wiyi ina yiɗi warde Felix, kono o dañaani.[5]

O winndi Expositio Fidei Catholicae, mo Huneric ɗaɓɓi e makko, ina gasa tawa ko ka bismaango katolik en ngaddi e batu nguu. Nde ɗon yewta dow Consubstantiality Bibel e Allah Ruuhu Ceniiɗo. O winndi kadi deftere “Apologetik” ; Alterkaasiyoŋ cum Arianis, pecce ɗe Victor de Vita ƴetti ; kadi eeraango wonande katolik en, feewde e Huneric walla lomtiiɓe ɗum.[citation needed]

Gennadius mo Massilia e Pape Gelasius I fof naniino haala kaa e hitaande 494 e ɓataakeeji ɗiɗi pastoral ina nguuri.[6]

E hitaande 992 bismaango Savona sosi suudu dewal e duunde Bergeggi, ngam teddinde sankara Eugenius.[2]

Atanasius mo Aleksandiriya

  1. McNeal, Mark. "St. Eugenius of Carthage." The Catholic Encyclopedia Vol. 5. New York: Robert Appleton Company, 1909 Template:PD-notice
  2. McNeal, Mark. "St. Eugenius of Carthage." The Catholic Encyclopedia Vol. 5. New York: Robert Appleton Company, 1909 Template:PD-notice
  3. Lucchesi, Giovanni. " Sant' Eugenio of Carthage Bishop", Santi e Beati, January 30, 2018
  4. McNeal, Mark. "St. Eugenius of Carthage." The Catholic Encyclopedia Vol. 5. New York: Robert Appleton Company, 1909 Template:PD-notice
  5. Lucchesi, Giovanni. " Sant' Eugenio of Carthage Bishop", Santi e Beati, January 30, 2018