Gagga doole hakkunde rewɓe e worɓe
Gagga doole hakkunde rewɓe e worɓe ina siforee doole potɗe ɗe rewɓe njogii e nder golle ardorde e njuɓɓudi laamu tawa ina tuugnii e worɓe (hono gagga e nder golle toowɗe ). Ngolɗoo fotde ina seerti e keewal rewɓe e worɓe, fotde tan ko woodgol rewɓe e dow taabal toowngal. E nder ɗuum, ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe ina teeŋtini nafoore e limoore rewɓe toowɓe, jogiiɓe doole e mbaawkaaji ƴettugol kuule e nder juɓɓule ɗe ɓe ngollotoo. Darnde kuuɓtodinnde nde rewɓe njogii, ko ɓuri heewde e hooreejo gollordu, ina heewi jogaade feccere e mbaawkaaji kuuɓtodinɗi worɓe. Ko noon kadi e nder politik, rewɓe ina keewi rokkeede geɗe baɗɗe faayiida to bannge galleeji e geɗe renndo goɗɗe, tawi noon worɓe ina keewi rokkeede geɗe baɗɗe faayiida to bannge faggudu e to bannge faggudu. [1] E wiyde gardiiɗo ONU, hono Antonio Guterres, baɗnooɗo helmere ndee, ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe gonnde e nder renndooji, e pine e nder doosɗe politik ina tawee kadi e faggudu e sosiyeteeji.[2] [3]
E wiyde ciimtol Fedde Ngenndiije Dentuɗe 2015, rewɓe ina keewi jogaade tan ko doole e nder geɗe tokoose ɗe ɓe mbaɗata e nder geɗe laamu, kam e geɗe laamu. Wiɗto ceertungo e hitaande 2022, ardinoongo porfeseer Andreas Hoepner mo duɗal jaaɓi-haaɗtirde njulaagu to duɗal jaaɓi-haaɗtirde Dublin, hollitii wonde so tawii rewɓe ina njogii feccere e jappeere toppitiinde golle e nder sosiyeteeji S&P 500, ɓe njogii tan ko 1% e nafoore aksiyonji maɓɓe e nder sosiyeteeji maɓɓe jogiiɗi. Dental hakkunde parlemaa (IPU) e ONU Rewɓe tawi e lewru Yarkomaa 2023, nde ɓe njuɓɓini kartal « Rewɓe e nder politik », wonde to bannge winndere, potal rewɓe e worɓe e nder ƴettugol kuule politik e darnde ardorde, hay so tawii ina woodi ɓeydagol, ko huunde woɗnde no feewi haa jooni.
Tariya
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Helmere ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe ndee, ko António Guterres, hooreejo Fedde Ngenndiije Dentuɗe, ƴetti ɗum e lewru marse 2020, nde o wiyi wonde ŋakkeende njoɓdi hakkunde rewɓe e worɓe ko « maande tan ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe ». Guterres hollitii wonde ŋakkeende potal hakkunde worɓe e rewɓe ina woodi sabu « potal hakkunde rewɓe e worɓe ko huunde nde alaa ɗo haaɗi ». O hollitii « teeminanɗe keewɗe ɗe njiyaagu e njiimaandi baabiraaɓe luggiɗndi waɗii ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe e nder faggudu men, e nder doosɗe men politik, e nder sosiyeteeji men », o holliti kadi no rewɓe « ngoniri haa hannde e taƴre toownde, e nder laamuuji e kewuuji njeenaari mawɗi, e nder juɓɓule sosiyeteeji ». [4] Waɗi noon, ina jippoo e ŋakkeende ballondiral e keewal doole ɗe worɓe e rewɓe njogii.
Limlebbi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Korporaasiyoŋ
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Webinar gap doole rewɓe e worɓe mo sosiyetee ExecuShe e UN Women 's Principles ngam doole rewɓe yuɓɓini, teeŋtinii wonde won e jappeere laamu ina njogii doole ɓurɗe woɗɓe. Yeru, CEO ummoriiɗo e sosiyetee karallaagal ina heewi jogaade 56% e doole ƴettugol kuule, CFO ina jogii 12%, CTO e CBO ina njogii 11%, CHRO ina jogii tan 4%. Rewɓe ɓuri waawde jogaade darnde CHRO, ɗum ina ɓeyda wallitde ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe. Webinar oo hollitii kadi wonde, e nder ordinateeruuji, rewɓe ardiiɓe ina njogii tan 10,7% e doole e nder sosiyeteeji G20, hay so tawii noon ina njogii 15,9% e golle ardiiɓe. Won e leyɗeele, ko wayi no Ostarali (21,2%), Afrik worgo (19,8%), e Kanadaa (16,7%), ɓuri woɗɓe ɓee moƴƴude to bannge ŋakkeende doole rewɓe e worɓe. Leyɗeele bayɗe no Arjantiin (3,9%), Koree worgo (2,1%), e Arabi Sawdit (1,8%) tawaama ina njogii limooje ɓurɗe famɗude e ŋakkeende doole hakkunde rewɓe e worɓe. [1]
Politik
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ciimtol Fedde Ngenndiije Dentuɗe (ONU Women) hollitii wonde keewal depiteeji rewɓe e nder winndere ndee ɓeydiima seeɗa haa 26,5% e hitaande 2021, tawi noon keewal rewɓe Hooreeɓe Parlemaa ɓeydiima seeɗa haa 22,7% e hitaande 2021 ina mbaɗi 45,7% e denndaangal depiteeji ɗii, tawi noon e nder diiwaan Fuɗnaange hakkundeejo e Afrik worgo, ko 17,7% tan e depiteeji ɗii ngoni rewɓe.
Leyɗeele 13 tan njogii jaagorɗe to bannge kabine 50% walla ko ɓuri ɗum, Nikaraguwaa (62,5%), Siili (62,5%), Mosammbik (55%), Andorra (50%), Kolommbi (50%) ; Almaañ, Pays-Bas, Norwees (50% e kala), Belsik (57,1%), Liktenstein (60%), Espaañ (63,6%), Finlande (64,3%), ina ardii e Albaani (66,7%). Leyɗeele 17 goɗɗe ina njogii rewɓe e nder jaagorɗe kabine hakkunde 40 e 49,9%. E nder ɗeen leyɗeele, dowlaaji jeenay ina ngondi e Orop, kono leyɗeele jeenay — ko ɓuri heewde heen ko Oseani e Asii hirnaange — ngalaa hay gooto e rewɓe e nder terɗe kabine mum en ardiiɓe ministeeruuji. To bannge winndere, haa ñalnde 1 lewru Yarkomaa 2023, ko 22,8% tan e jaagorɗe kabine Orop, 31,6% e Amerik worgo, e 30,1% e Amerik Latin e Kariibi ko rewɓe. Ɗee limooje ngonnoo ko atypique, ko wayi no yeru, wakilaagu e nder toɓɓere jaagorɗe kabine ina ustoo haa 10,1% e nder Asii hakkundeejo e fuɗnaange e 8,1% e nder duuɗe Pasifik (Oseani ina woɗɗi Ostarali e Nuwel Selannde ).[5][6]
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- 1 2 Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named:1 - ↑ Secret Billionaires: The Executive Power Gap Revealed". The Female Lead. 18 November 2022. Archived from the original on 15 February 2025. Retrieved 5 May 2023. Topping, Alexandra (2 October 2023). "Women's rights held hostage at UN, say former leaders". The Guardian. ISSN 0261-3077. Archived from the original on 2 March 2025. Retrieved 5 October 2023.
- ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named:5 - ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named:0 - ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named:32 - ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named:42