Humaira Begum
| Jinsu | debbum |
|---|---|
| Ɓii-leydiyankaaku | Afganistan |
| Inditirde | حميرا بېگم |
| Innde | Humaira |
| Innde ɓesngu | Begum |
| Noble title | princess, crown princess, queen |
| Ɗuubi daygo | 27 Morso 1918 |
| Ɗoforde | Kabul |
| Date of death | 26 Korse 2002 |
| Place of death | Rom |
| Manner of death | natural causes |
| Cause of death | heart failure |
| Place of burial | Kabul |
| Dee/goriiwo | Mohammed Zahir Shah |
| Sana'aji | consort |
| Position held | Consort of Afghanistan |
| Diina | Diina Lislaama |
| Medical condition | photodermatitis |
| Award received | Grand Cross of the Legion of Honour, Order of the Supreme Sun, Grand Cross Special Class of the Order of Merit of the Federal Republic of Germany, Order of the Precious Crown |
Humayra Begum ( Dari ; 24 sulyee 1918 – 26 suwee 2002) ko debbo e ɓiy-yumma gadano laamɗo Zahir e laamɗo gadano Afganistaan.[1]
Teegal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Humaira Begum ko ɓiɗɗo debbo Sardar Ahmad Shah Khan, miñiiko debbo laamɗo Mah Parwar Begum e jaagorgal suudu laamɗo, e debbo makko gadano Zarin Begum, ko ɓiy mawniiko laamɗo Amanullah Khan e ɓiɗɗo mawɗo seneraal HE Loinab Khush Dil Khan mo Kabul e guwerneer Kabul. O resii ɓiyiiko gorko gadano, laamɗo leydi Afganistaan biyeteeɗo Mohammed Zahir ñalnde 7 noowammbar 1931 to Kabul, tawi omo yahra e duuɓi 13.
Mohammed Zahir Shah e Humaira Begum njibini ɓiɓɓe worɓe njeegomo e ɓiɓɓe rewɓe ɗiɗo:
- Laamɗo debbo biyeteeɗo Bilqis Begum (jibinaa ko 17 abriil 1932).
- Laamɗo Muhammed Akbar Khan (4 ut 1933 – 26 noowammbar 1942).
- Laamɗo leydi ndii hono Ahmadu Shah (23 suwee 1934 – 4 suwee 2024).
- Laamɗo debbo biyeteeɗo Maryam Begum (2 noowammbar 1936 – 25 desaambar 2021).
- Laamɗo Muhammed Nadir Khan (21 mee 1941 – 3 abriil 2022).
- Laamɗo Shah Mahmuud Khan (15 noowammbar 1946 – 7 desaambar 2002).
- Laamɗo Muhammed Daoud Pashtunyar Khan (jibinaa ko ñalnde 14 abriil 1949).
- Laamɗo biyeteeɗo Mir Wais Khan (7 lewru Yarkomaa 1957 – 29 Suwee 2023).
Laamɗo leydi Afganistaan
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ñalnde 8 noowammbar 1933, o wonti laamɗo leydi Afganistaan nde jom suudu makko bayyinaa laamɗo caggal nde o waraa jom suudu makko, laamɗo Mohammad Nadir Shah .
E nder feccere adannde e laamu jom suudu makko, laamɗo debbo biyeteeɗo Humaira waɗaani darnde mawnde e nder renndo. Laamɗo Amanullah woppitaama e hitaande 1929 sabu mettere feccere e yeru laamɗo debbo biyeteeɗo Soraya Tarzi, peeñɗo e yeeso yimɓe tawi jom suudu mum ina udditaa, lomto makko artiri veil e seertude jinnaaɓe . [2] E nder kitaale 1930, rewɓe laamɓe ɓee njokki e ɓoornaade comci hirnaange e nder galle laamorɗo Kabul, kono ɓe ngarti e suɗaade koye maɓɓe e mbaydi aadaaji nde ɓe njalti galle laamɗo oo, ɓe nattii hollirde koye maɓɓe e yeeso yimɓe.
Eggugol
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ñalnde 17 sulyee 1973, nde jom suudu makko woni to Itali ina waɗa opereeji gite kam e safaara lumbago, ɓiy-yumma makko, gonnooɗo gardiiɗo jaagorɗe leydi ndii, hono Mohammed Daoud Khan, mo Zahir Shah itti e laamu duuɓi sappo ko adii ɗuum, waɗi kuudetaa e sosde laamu. E lewru ut caggal ndeeɗoo kuudetaa, Zahir Shah woppi laamu, wonaa riisde hare nder leydi huuɓtodinnde. Laamɗo debbo biyeteeɗo Humaira ina heddii e leydi Afganistaan nde jom suudu mum ummii to leydi Itali ngam seppude, ko noon kadi o woniri e leydi Afganistaan e sahaa kuudetaa oo. O bonnaaka, kono o nanngaa ko e nder galle makko, hono no terɗe galle laamɗo woɗɓe heewɓe nii, haa ɓe njaɓa yaltude ngam tawtoreede Zahir Shah to leydi Itali.
Humaira e Zahir Shah mbaɗii duuɓi mum en capanɗe jeenay e jeenay e nder eggol to Itali ina nguuri e nder galle laaɓɗo, mo cuuɗi nay, e nder renndo alɗungo wiyeteengo Olgiata to Via Cassia, to fuɗnaange wuro Rome . Laamɗo oo meeɗaa waɗde kaalis e konte bankeeji janani, ko noon kadi fawii e yaakaare sehilaaɓe.
Wade
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ñalnde 24 lewru juko hitaande 2002, yontere seeɗa hade makko hootde Afganistaan, o hawra e jom suudu makko mo o arti ko ɓooyaani koo, Begum naati safrirde tawi ina wondi e caɗeele fooftere e caɗeele ɓernde. O maayi ko balɗe ɗiɗi caggal ɗuum.
Ɓanndu makko artiraa to Afganistaan ñalnde 29 lewru nduu, o jaɓɓaama to laana ndiwoowa, konu, e wakili’en leƴƴi gonɗi e comci gaadanteeji, e jaagorɗe kabine ummoriiɗe e laamu Hamid Karzai . Kadi, ñalɗi ciftorgol e wirwirnde mbaɗaama ngam makko e nder juulirɗe ɗiɗi Kabul. Heddiiɓe e makko ina njibinaa e nder galle laamɗo to Kabul.
- ↑ Bildung, Bundeszentrale für politische. "Deutschlands Engagement in Afghanistan - www.bpb.de". bpb.de. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 13 October 2015
- ↑ Robin Morgan: Sisterhood is Global: The International Women's Movement Anthology Error in Webarchive template: Empty url.
