Jeremias Nguenha
Jeremias Nguenha (19 mars 1972, Inhambane – 3 mee 2007, Maputo) ko jimoowo mosammbiknaajo. O yimi ko e ɗemngal Shangaan.
Nguurndam adanɗam, golle e maayde
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Nguenha fuɗɗii yimde e nder eklesiya ‘Assembléia de Deus’ e oon sahaa o waɗiri ko no pastoor nii.
O fuɗɗii yimde ngam sarde haala tooñannge renndo e mesasuuji jaŋde e nder ɓesngu nguu. E hitaande 1994/1995 jimɗi makko peeñii no maagiyaŋkooɓe gila e fuɗɗoode e nder rajooji, ko kamɓe ngoni ‘Vadhla Vôche’ ɓurɗo lollude. E nder konngol makko o waɗiri ko no : ‘ñemmbude njurum, naafigaagal e fenaande bonnde renndo ngoo’. Style makko kadi meeɗiino hulɓinde renndo Mosammbik jokkondirngo e nulal makko ko yaawi. O meeɗiino hollirde hoore makko e comci konu e taƴre mbaydi konu, omo jogii bible laabi keewɗi e dingiral. Ɓooytaani o yaltini gooto e jimɗi makko ɓurɗi mawnude biyeteeɗi La Famba bicha ("Liggey ina jokki").
Ngenha heɓi fartaŋŋe waɗde heen dille hakkunde leyɗeele to Afrik worgo, ɗo o waɗata jeewte e renndo Mosammbik. Kadi e hitaande 2002 o noddaama to Beresiil, ɗo o waɗi jeewte ɓurɗe lollude e mawningol Rio Carnival. Sabu caɗeele kaalis o yahrata ko kanko tan, o woppi fedde makko to Mosammbik.
E hitaande 2001, o rokkaa njeenaari ngenndi Mosammbik - Ngoma Mosammbik - ngam jimol ɓurngol lollude. E nder hitaande ndee tan, hooreejo hannde oo e oon sahaa - Joakim Chissano - noddi mo to hoɗorde laamu - Palácio da Ponta Vermelha. E wiyde jaayndeeji ko o naamndii hooreejo leydi tan ko bible.
Hay so o dañii heen jimɗi, o woniino kadi fiyoowo fuku koyɗe, o fiyi to Suwaziland e Afrik worgo. Kono gaañannde koppi makko addani mo joofde golle makko. To bannge naalankaagal kadi o waɗii golle fijirde.
Ñalnde 3 mee 2007, tawi omo yahra e duuɓi 35, humpito maayde makko sabu rafi hulɓinii Mosammbik fof e fedde jimɗi. Fedde nde ina ɗaɓɓi ko ɓooyaani koo nde naalankooɓe Mosammbiknaaɓe njogotoo sarɗiiji ɓurɗi moƴƴude e naalankooɓe ɓee nde tawnoo heewɓe e maɓɓe maayi ko e rafi, ɓe ngalaa sarɗiiji kaalis ngam waawde safrude cellal ɓurngal moƴƴude ngam ngonka maɓɓe. E duuɓi ɓennuɗi ɗii, fedde nde ina jokkondiri e caɗeele jokkondirɗe e naalankooɓe ɓee sabu rafi.
Iwdiiji
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]"Morreu Jeremias Nguenha, ko kam woni jimɗi teskinɗi". Notisiyas Lusofonas (e ɗemngal Purtugeec). 4 mee 2007.
"Yeremiyas Nguenha (1972-2007): ko adii nde njillu nguu waɗata e nder galle". Jaaynde Notícias (e ɗemngal Purtugeec).[jokkondiral maayngal]
"Yeremiyas Nguenha ina wiyee jimɗi ɓiyleydaagu". Mosammbik para todos (e ɗemngal Purtugeec). 4 mee 2007.