Kabompo
| Lesdi | Sammbiya |
|---|---|
| Nder laamoore | Northwestern Province |
| Hiiri-weeti pelle | UTC+02:00 |
| Jonde kwa'odineto | 13°35′0″S 24°13′50″E |
| Laawol ngol laamu anndani | https://www.kabompocouncil.gov.zm/ |

Kabompo ko wuro wonngo to fuɗnaange-rewo leydi Zambie, ngo woni ko e maayo Kabompo, ngo yimɓe mum ɓuri 88 000 neɗɗo. Nde taarotoo ko ladde teewu, ko ɗoon woni galle misiyoŋ katolik en. Kabompo sosaa ko e kitaale 1900 walla ko adii ɗuum, caka diiwaan oo fuɗɗii ko e Nkulwashi hade mum nawteede e nokku mum jooni oo. Distrik oo ina manti nafoore mum to bannge darnde mum e kisal nguura ngenndi ndii rewrude e Food Reserve Agency (FRA). Hay e darorɗe kitaale 60 e puɗal kitaale 70 Kabompo ina joginoo golle ndema no feewi rewrude e NAMBOARD.
Hay so tawii hannde golle diiwaan oo ɓurɗe teeŋtude ko peewnugol njuumri, e fuɗɗoode kitaale 90 diiwaan oo ina joginoo sosiyeteeji gollotooɗi ko wayi no IRDP, GulF, Bee keeping e MUZAMA tawaaɗi hannde e diiwaan Manyinga. Distrik oo ina manti heblo karallaagal rewrude e, Bee keeping mo heblo sukaaɓe e peewnugol njuumri e peewnugol wax e njuumri ekn... To bannge goɗɗo oo, Farmers Training College fof ina jokki e rokkude sukaaɓe remooɓe ganndal no peewnirta e matain e no njuɓɓinirta geɗe ndema ɗo as lot of MUZAMAe men e camp c peewnugol a. E nder diiwaan oo kadi aɗa tawa ɓulli ndiyam ina wiyee Chikata, e ɓulli ndiyam to wuro Kavinde e baraas Chiweza mo woni e nokku mubang'a.
Suudu Kabompo, No. J11a, wuro Kabompo, ɗo Kenneth Kaunda (hooreejo gadano caggal jeytaare Zambie) laamuuji koloñaal ndartini ɗum tuggi lewru marse haa lewru sulyee 1959, ko monimaaji ngenndiiji teskiiɗi.
Kabompo ina jogii ɗemɗe jeegom mawɗe ɗe nokku oo woni Lunda, Luvale, Nkoya, Luchazi, Chokwe e Mbunda. Kewuuji aadaaji mawɗi baɗeteeɗi ɗii ko Lukwakwa, Mbuda Liyoyelo e Chiweka.
Distrik oo ina jogii nokkuuji fijirde seeɗa kadi ina jogii Guesthouses e Lodges ina ndokka hoɗorde e nokkuuji goɗɗi jowitiiɗi heen. Won e cuuɗi jogiiɗi sarwisaaji toowɗi ina njeyaa heen cuuɗi Chidikumbidi e cuuɗi Jubilee kaŋŋe. Ina jogii Finance bank (z) Ltd ko Banke gooto kadi ina jogii opitaal diiwaan toppitiiɗo yimɓe nokku oo kam e nokku polis. Ina waɗi nokku gooto ɗo petroŋ huutortee ngam huutoraade diiwaan oo fof, ina ŋakki petroŋ sahaa e sahaa fof sabu ɗaɓɓaande mawnde. Ko ɓuri heewde e doole ɗee ko doole Thermal ɗe Zesco Ltd rokkata, kono tan, ina jokkondiri e doole koolniiɗe rewrude e laylaytol ngenndiwal. Diisnondiral ngal alaa bakkaatuuji tabitinaaɗi, yimɓe ina tuugnii e bakkaatuuji tokoosi ɗii.
Moota
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Distrik oo ina heɓoo e laawol tarde (laabi M8) ummoraade Solwezi haa Chavuma, ina woɗɗi Solwezi fotde 365 km. Ina woodi laana ndiwoowa kaɓirgal welnde, rewrude e maayo Kabompo 80 km to fuɗnaange-rewo. Ina woodi nokku ɗo weeyo woni.
Jaangirde
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Distrik Kabompo ina jogii duɗe hakkundeeje mawɗe jeetati ɗeen ngoni duɗal hakkundeewal Kabompo, duɗal hakkundeewal Chiweza, duɗal hakkundeewal ñalnde Pokola, duɗal hakkundeewal Kabulamema, duɗal hakkundeewal Kamashila, duɗal hakkundeewal Kanaji Chilanda, duɗal hakkundeewal Chikenge e duɗal hakkundeewal Kayombo.
Tuugnorgal[1]
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- ↑ Shalala, Paul (25 May 2017). "The Kabompo House And Its Significance In Zambia's History". The Zambian Analyst. Retrieved 19 August 2018.
"This house must inspire the young ones to work hard and cherish the freedom that they currently enjoy. Imagine the sacrifice President Kaunda made when he spent four months here just for the sake of our freedom. That was total sacrifice," said Mrs Chipita.