Kaliro
| Named after | Kaliro |
|---|---|
| Lesdi | Ugannda |
| Laamorde | Kaliro |
| Nder laamoore | Eastern Region |
| Jonde kwa'odineto | 1°1′0″N 33°30′0″E |
| Shares border with | Serere District |
| Ɗemngal ngal sarwisiji leydi fu njoni haalude | Nyole, Soga |
| Laawol ngol laamu anndani | https://kaliro.go.ug/ |

Kaliro ko wuro wonngo e diiwaan fuɗnaange leydi Uganda. Ko ɗoon woni nokku mawɗo kominaaji, njuɓɓudi, e njulaagu e nder diiwaan Kaliro e nokku ɗo gardiiɗo diiwaan oo woni.[1]
Wakere
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Kaliro ina woɗɗi ko ina tolnoo e kilooji 40 (25 mi) to fuɗnaange Iganga, wuro mawngo ɓurngo ɓadaade, e laawol gonngol e kala sahaa.[2] Ɗum ko hedde 153 kiloomeeteer (95 mi), e laawol, fuɗnaange-rewo Kampala, laamorgo leydi Uganndaa e wuro ɓurngo mawnude. Koɗkiiji wuro ngo ko 0°53'42.0" N, 33°30'18.0" Fuɗnaange (Njaajeendi:0.8950; Njuuteeki:33.5050).[2]
Ummatore
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]E hitaande 2002, limngal yimɓe leydi ndii limti yimɓe wuro ngo ko 39,900. E hitaande 2010, Biro toppitiiɗo limgol leydi Uganndaa (UBOS) limtii wonde yimɓe leydi ndii ina tolnoo e 13 300 neɗɗo. E hitaande 2011, UBOS limtii yimɓe 13 700 neɗɗo. E hitaande 2014, binnditagol ngenndi ngol waɗii yimɓe 16 796.[3]
Njuɓɓudi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ardii Kaliro ko meer cuɓaaɗo e diiso wuro cuɓaaɗo. Haa hitaande 2017, meer wuro ngo ko Sam Gamutambuli.
Toɓɓe nafooje[4]
Toɓɓe nafooje ɗee ina tawee e nder wuro ngoo walla saraaji keeri mum :
Laamu Zibondo - Laamu Ezekieri Tenywa Wako Zibondo IX, Isebantu (Laamɗo) Busoga gila 15 mars 1893 haa 18 abriil 1952, ina woni ko famɗi fof kilooji 2 (1,2 mi) fuɗnaange diiwaan njulaagu hakkundeejo Kaliro. Laamɗo oo mahiraa ko e hitaande 1930.
Nokku daartol Buguge - Nokku oo ina woni fotde kiloomeeteeruuji 15 (9,3 mi) to fuɗnaange Kaliro e nder parsel Saaka, e nder diiwaan Namwiwa. Nokku oo ina sikkaa ko hoɗorde Lamogi (Mawɗo) gadano ummoriiɗo e laamɓe Babiito e Laamaandi Biito to Bunyoro. E nokku hee ina waɗi yanaande ɗiɗi, tawaaɗe e 100 meeteruuji (330 ft) hakkunde mum en, ina wiyee ko Lamogi (Mawɗo) gadano e eskort mum (Mukama) ummoriiɗo e laamu Biito Bunyoro[5]
birooji Diiso wuro Kaliro
Luumo hakkundeejo Kaliro
Duɗal jannginooɓe ngenndiwal Kaliro, gooto e duɗe joy laamu heblo jannginooɓe duɗe hakkundeeje.
Ƴeew kadi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Kiyabazinga
Henri wako muloki
Diiwaan Busoga
Doggol gure e gure e nder leydi Uganndaa
Tuugnorgal
- ↑ http://citypopulation.de/Uganda-Cities.html Citypopulation.de E wiyde Biro toppitiiɗo ko fayti e limlebbi leydi Uganndaa. 29 noowammbar 2014. Wonande 28 feebariyee 2015.
- ↑ http://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Iganga%20(Iganga)&toplace=Kaliro%20(Kamuli)&fromlat=0.6091667&tolat=0.8944444&fromlng=33.4686111&tolng=33.4994444
- ↑ http://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Kampala%20()&toplace=Kaliro%20(Kamuli)&fromlat=0.3155556&tolat=0.8944444&fromlng=32.5655556&tolng=33.4994444 Globefeed.com heɓtinaama 31 Mbooy 2015
- ↑ https://www.google.com/maps/place/0%C2%B053'42.0%22N+33%C2%B030'18.0%22E/@0.8948218,33.504177,419m/data=!3m1!1e3!4m2!3m1!1s0x0:0x0?hl=en heɓtinaama ñalde 12 sulyee 2015
- ↑ https://web.archive.org/web/20140601011028/http://www.newvision.co.ug/news/628219-Kaliro-Mayor--Speaker-survive-lynching.html