Leydy pech

Leydy Araceli Pech Marín

Leydy pech

ɓii aadama

Jinsu	debbum
Ɓii-leydiyankaaku	Meksiko
Inditirde	Leydy Araceli Pech Marín
Innde	Leydy
Innde ɓesngu	Pech
Ɗuubi daygo	1965
Ɗoforde	Hopelchén Municipality
Sana'aji	environmentalist, beekeeper
Lenyol	Maya people
Award received	Goldman Environmental Prize

 

 From Wikidata

, ganndiraaɗo Leydy Pech, (jibinaa ko hitaande 1965) ko jom beeli Meksiknaajo, daraniiɗo taariindi, iwdi Maya. O heɓi njeenaari Goldman Environmental Prize e hitaande 2020 ngam golle makko ngam haɓaade aawgol soyaaji baylaaɗi e nder duunde Yucatán.

Golle beeli

Melipona ina ɓuuɓtoo e nder lekki ɓuuɓki Leydy Pech ɓuri waawde golloraade ko ndema beeli. O ɗon mari beeli feere-feere ɗi ngalaa ƴiiƴam, ɗi ɗon wi'a Melipona beecheii, ɗi ɗon ngurtina nder pinal Maya'en nder rentooji ɗuuɗɗi nder teeminanɗe. Melipona beecheii ina taga ɓulli mum e nder leɗɗe ɓutte. So tawii ko ɓuri heewde e jom en beeli ɓuri yiɗde huutoraade ko leñol Apis mellifera, Pech e renndo mum ina kuutoroo M. beecheii ngam hisnude aadaaji huutoraade leñol melipona ngol e nder diiwaan hee, ngol nokku oo anndiraa Xunaan Kab (Laamɗo njuumri). Template:Blockquote

Pech ina jogii ektaaruuji ɗiɗi leydi ndi o remata njuumri e ngalɗoo laawol aada. Fedde Pech ina yiɗi ƴellitde jikkuuji renndo rewrude e golle denndaaɗe ngam ƴellitde beeli e mooftude njuumri mum en. O yiɗi ko yeru renndo ɓadiiɗo Ich Eq, ɗo ɓesnguuji ngollondirta, mballondira ngam wuurde.

Koolondiral e nokkuuji Pech naati e golle ngam haɓaade taariindi e hitaande 2000, e oon sahaa nde Monsanto fuɗɗii remde soyaaji baylaaɗi to Campeche. Tolno ndema ina jokki e ɓeydaade, haa e hitaande 2012, agribisnes ina waɗa e mbaadi ɓurndi yaajde. Ndee zoo veydaare e ndema soya transgenic ina addana peewnugol njuumri e nder diiwaan hee, ina usta ngalu e ina softina njuumri. Ngol ustaare e nder njuumri beeli ina addana renndooji Maya nokkuuji ɗii baasal, sibu ko beeli woni laawol maɓɓe gadanol ngam waɗde nguura e dow taabal.

Ko ɗum waɗi Pech sosi fedde wiyeteende Muuch Kambal e fedde wiyeteende Colectivo Apícola de los Chenes[6], pelle ɗiɗi ñaawooje laamu nguu ngam haɗde ndema ooɗoo sifaa ndema mbayliigu. E hitaande 2015, Ñaawirde Toownde leydi Meksik wiyi wonde ina haani yimɓe jeyaaɓe e leydi ndii kaalda ko adii nde ndema kala ndema mbaylaandi waɗata. E hitaande 2017, yamiroore Monsanto ngam aawde aawdiiji baylaaɗi, ittaama to Campeche, Yucatán, e dowlaaji joy goɗɗi to Meksik.