Mariyam Dingman
| Jinsu | debbum |
|---|---|
| Ɓii-leydiyankaaku | Dowlaaji Dentuɗi |
| Sooma | Mary Agnes Dingman |
| Innde | Mary |
| Innde ɓesngu | Dingman |
| Ɗuubi daygo | 9 Seeɗto 1875 |
| Ɗoforde | Newark |
| Date of death | 21 Mbooy 1961 |
| Place of death | Berea |
| Sibling | Helen Dingman |
| Relative | John Fenn |
| Sana'aji | social activist, pacifist, peace activist |
| Employer | Young Women’s Christian Association, Ngenndiije Dentuɗe |
| Janngi to | Northfield Mount Hermon School, Teachers College |
Mary Dingman (9 abriil 1875 – 21 mars 1961) ko Ameriknaajo daraniiɗo renndo e jam, golloowo e fedde sukaaɓe rewɓe kerecee en (YWCA) ngam ƴellitde porogaraamuuji ngam moƴƴinde ngonka golle rewɓe e sukaaɓe e nder gollordu. E yahde e winndere ndee kala, tuggi hitaande 1917, o yuɓɓinii porogaraamuuji to leyɗeele dentuɗe Amerik, Orop e Asii. E hitaande 1931, o naati e dille pasifist en, o woni hooreejo Goomu Jam e Diisnondiral e nder Fedde Adunaare Rewɓe fotde duuɓi sappo. E ruttaade e hakkille makko e ŋakkeende gollondiral winnderewal, o ɗaɓɓiri Fedde Ngenndiije Dentuɗe, o woni nulaaɗo e batu Fedde Ngenndiije Dentuɗe gadano. O gollinaama e ONU ngam haɓaade wellitaare sukaaɓe gila 1948 haa o woppi golle e hitaande 1954.
Nguurndam gadano
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Mary Agnes Dingman jibinaa ko ñalnde 9 abriil 1875 [ Teskorɗe 1 ] to wuro wiyeteengo Newark, to leydi New Jersey. [1] [2] Ko kanko woni ɓiɗɗo mawɗo e nder galle mawɗo mo o ummii e wuro Spring Valley, New York, hade makko dañde duuɓi joy. Baaba makko, ummoriiɗo Kanadaa, ko cafroowo [1] [3] [4], kadi ko Metodist dewondirɗo, mo hirjini sukaaɓe makko e golle neɗɗankaagal, mo Dingman e miñi mum debbo, Helen, e nder golle mum en. [5] [6] Dingman ko almuudo to duɗal jaaɓi haaɗtirde Northfield to Northfield, to Massachusetts, caggal nde o heɓi bak makko e hitaande 1895, o naati duɗal jaaɓi haaɗtirde to New Paltz, to New York . O heɓi seedantaagal makko jannginde e hitaande 1899, o jokki jaŋde makko to duɗal jaaɓi haaɗtirde Teachers College, to duɗal jaaɓi haaɗtirde Columbia, o heɓi dipolom makko lesleso e hitaande 1910. [1]
Kugal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Nde o timmini jaŋde makko, Dingman ummii o fayi Wellesley, Massachusetts, o golliima to duɗal Dana Hall, o woni jannginoowo faggudu e daartol tuggi 1910 haa 1914. [1] E hitaande 1914, o gollinaama e YWCA USA ngam yuɓɓinde porogaraamuuji ballondiral wonande Departemaa gollordu (departemaa) gollordu (industrielle). [5] E hitaande 1917, o suɓaama ngam yahde Farayse ngam wallitde e wiɗtude e sosde peeje ngam ƴellitde caɗeele rewɓe gollotooɓe e nder usineeji munisiyoŋ. [1] So tawii rewɓe ɓee, ko ɓuri heewde e mum en ko mooliiɓe, ko Departemaa Farayse rokkata ɗum en nguura e hoɗorde, ɓe ngalaa ko ɓe mbaawi heen. Dingman sosi Foyers des Allies, walla nokkuuji renndo sappo e joy, ngam rokkude rewɓe gollotooɓe ɓee defte, binndi e nokku renndo ɗo ɓe mbaawi renndinde so ɓe ngollaani. [7] E joofnirde wolde adunaare adannde, Dingman wonti kalfinaaɗo sosde fedde YWCA e nder Belsik e Farayse fof. E nder duuɓi keewɗi garooji ɗii, o sosi pelle e nder nokkuuji ko ina tolnoo e capanɗe ɗiɗi. [1] Belsik rokki mo njeenaari Adolphe Max Bourgmestre de Bruxelles, e hitaande 1919 laamu Farayse teddini mo njeenaari Jeanne D’Arc Liberatrice du Territoire e njeenaari La Victoire Restaure le Droit ngam golle makko. [1] [8]
E hitaande 1921, Dingman ummiima Londres, o wonti hooreejo fedde toppitiinde ko fayti e njulaagu (industrie) to YWCA winndereejo . [5] E hitaande 1923, o yahi Siin ngam sosde porotokol Fuɗnaange ɓadiiɗo, o woni toon duuɓi ɗiɗi. [1] O tawi ngonkaaji e nder gollordu mbaylaandi nanndundi e ngonkaaji gonnooɗi e Angalteer e sahaa njiimaandi (Revolution industrielle), njoɓdi seeɗa, ngonkaaji ɗi ngonaa kisal, e doole gollal ɗe rewɓe e sukaaɓe ɓuri heewde. E gollodaade e fedde rewɓe e Diiso Municipaal Shanghai, kuule ƴettaa ngam waylude sariyaaji golle gonɗi ɗii, kono ɗe ƴettaaka sabu luural hakkunde Kuomintang e laamuuji siwil. [1] [9] E hitaande 1930, nde fedde winndereyankoore YWCA ummii to Geneve, Dingman ummiima Siwis, hitaande rewtunde ndee o fuɗɗii gollodaade e pelle pasifist en. [1] E nder duuɓi sappo e nay ɗi o woni Sekereteer, o yahri ko ina ɓura capanɗe tati leyɗeele e nder Ostarali e Nuwel Selannde, Asii fuɗnaange e Orop, o sosi porogaraamuuji jaŋde wonande rewɓe gollotooɓe e nder usineeji. O jannginii kadi gollotooɓe YWCA ngam ƴeewtaade eɓɓaaɗe ɗee, ɗe ƴettaa caggal nde ɓe ƴeewtindii kuule golle e peeje kisal leydi kala. [1] [5]
YWCA winndereejo, rokki nokku e nder galle mum to Geneve fedde umbrella keso sosaande, hono Goomu Jam e Diisnondiral e Fedde Adunaare Rewɓe (PDCWIO) e hitaande 1931 e rokkude goomu nguu ballal binnditagol rewrude e Evelyn Beresford Fox. Fox maa won gollodiiɗo Dingman, kam e sehil mum nguurndam. [1] Dingman suɓaama ngam ardaade PCDWIO, o lomtii fedde nde e batu winndereyankeewu ngam haɓaade kaɓirɗe e hitaande 1932. E hitaande 1935, o suɓaama kadi e gardagol leydi, o woppi golle makko e YWCA. [1] [1] O haali e Fedde Ngenndiije Dentuɗe e hitaande 1936, o yahri no feewi, o woni jannginoowo ko faati e ustude kaɓirɗe. [1] E lewru Duujal 1939, o nanngaa to leydi Itali, o nanngaa fotde waktuuji capanɗe jeegom e nay tawa o ñaawaaka, tawi laamuuji Amerik ina ɗaɓɓa yo o woppite. [1]
Nde wolde adunaare ɗimmere fuɗɗii, Dingman arti Amerik e hitaande 1939, o hoɗi to Berea, to Kentucky, sara miñiraaɓe makko rewɓe Helen [10] [11] e Jeanette, yumma garoowo heɓde njeenaari Nobel, hono John B. Fenn . [12] [13] [14] O yalti e gardagol PDCWIO, hay so tawii o jokki e waɗde lecture e njilluuji, o haali ko fayti e pacifism e moƴƴinde jokkondiral hakkunde leyɗeele [1] e innde YWCA. [10] [15] Puɗɗagol hitaande 1944, o golliima ngam sosde Fedde Ngenndiije Dentuɗe, [16] caggal nde o ɗaɓɓiri fedde winndereyankoore lomtaade Fedde Ngenndiije Dentuɗe gila 1941. [11] Ko o golloowo e nder ladde ngam yuɓɓinde Goomu golle rewɓe ngam Nasaraaku e Jam, o janngini b ɗaɓɓude yamiroore kongres. [1] [17] O tawtoraama batu udditgol Fedde Adunaare Fedde Ngenndiije Dentuɗe e hitaande 1946 e hitaande 1948 o toɗɗaa konsul e nder Fedde Ngenndiije Dentuɗe ngam golloraade e innde Fedde Adunaare ngam Wellitaare Sukaaɓe . [1] O golliima e ONU haa hitaande 1954, nde o woppi golle makko e dow laabi. [16]
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Hannan 2008.
- ↑ The Quad-City Times 1936.
- ↑ U. S. Census 1880.
- ↑ U. S. Census 1900.
- 1 2 3 4 Everard & de Haan 2016.
- ↑ Rice & Tedesco 2015.
- ↑ Moriarty 1918.
- ↑ Schlesinger Library 1961.
- ↑ The Honolulu Advertiser 1925.
- 1 2 The Courier-Journal 1941.
- 1 2 Scott 1941.
- ↑ The Courier-Journal 1944.
- ↑ The Courier-Journal 1978.
- ↑ The Courier-Journal 2002.
- ↑ The Pittsburgh Press 1942.
- 1 2 The Tampa Tribune 1961.
- ↑ The Gazette and Daily 1945.