Mir Ghulam Rasool Nazki
Mir Ghulam Rasul Nazki (16 mars 1910 – 16 abriil 1998[2]), ko jimoowo, winndiyanke, jaaynoowo, jannginoowo Kashmir. O winndi defte, ina heen jimɗi e ɗemɗe diiwaan e ɗemɗe janane ko wayi no Urdu, Perse, Arab e caggal ɗuum golle e ɗemngal Kashmiri. Heɓoowo njeenaari Sahitya Akademi ngam Awaz-e-dost, yimre Kashmir, o jeyaa kadi ko e "winndiyanke Kashmir gadano" winndude e nder Rupublique Indiya caggal jeytaare,[3][4] e yimoowo gadano wuurtinde quatrain mbaadi yimre e nder binndol Kashmiri, nde fuɗɗii ko e sahaa yimooɓe teeminannde sappo e tati e sappo e nayaɓere hono Lal Ded e Nund Reshi.
O winndi yimre e dow fannuuji keewɗi e nder fannuuji yimre ko wayi no rubaʿi, ruuhu, filosof moraal, gazals, estetik e nder fannuuji satirik.
Nguurndam e jaŋde puɗɗagol
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]O jibinaa ko Mir Ghulam Mustafaa ñalnde 16 marse 1910 e nder galle ruuhuyaŋkooɓe. O heɓi jaŋde makko adannde ko e juuɗe baaba makko Mir Ghulam Mustafaa. E nder cukaagu makko, o timmini jaŋde makko aadaaji e binndi diine, e ɗemngal Perse e ɗemngal Arab, caggal ɗuum o timmini jaŋde makko hakkundeere to duɗal to Bandipore. O waɗi caggal ɗuum jaŋde makko to duɗal jaaɓi haaɗtirde ganndal e njulaagu Islamia, to Srinagar.
Caggal nde o timmini jaŋde makko, o toɗɗaa jannginoowo ɗemngal to duɗal leslesal to diiwaan Kupwara nde o yahrata e duuɓi sappo e jeegom. Caggal nde o golli e departemaa jaŋde, o naati e Rajo Kashmir Jammu e hitaande 1948 ngam wonde bayyinoowo, caggal ɗuum o naati e Rajo All India haa o woppi golle jaayndeeji rajooji e hitaande 1966.[2][5]
Golle binndol
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]O fuɗɗii winndude ko hedde hitaande 1928 nde o woni jannginoowo to diiwaan Kupwara. Yimre Urdu adannde nde o hawri ko Aab-e hayat nde Muhammad Husain Azad winndi, caggal mum o fuɗɗii winndude jimɗi jimɗi aayaaji e ɗemngal Urdu ɗi o fuɗɗii yaltude e jaayndeeji Urdu ko wayi no Kaleem e Adb-e-Lateef,[6] kitaale 1930 jaayndeeji binndol ɗi Josh Malihabadi e yimɓe binndol woɗɓe e oon sahaa njuɓɓini.[7] Yimre maako nde tiitoonde mum woni Ekand Hilad Kiki Dua ina anndaa e nder binndi mawɗi e nder leydi Jammu e Kashmir.
O winndi deftere makko adannde e jimɗi Urdu, tiitoonde mum ko Deedai Tar e hitaande 1948, ɗum addani mo wonde binndoowo Kashmir gadano winndude caggal jeytaare. Ko caggal mum o winndi jimɗi Urduu Chirageraah e Mataifaqeer. O winndi kadi deftere ko fayti e aayeeji Gani Kashmiri e deftere ko fayti e Dinanath Nadim, yimoowo Kashmiri mo teeminannde 9ɓiire. E nder duuɓi garooji ɗii, o winndi jimɗi e ɗemngal Kashmiri, ina jeyaa heen Nimrudnaama, Awaze Dost e Kaweyenewol.[6]
Njeenaaje e akordeyon
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]E hitaande 1987, o wonti keɓoowo njeenaari Sahitya Akademi, teddungal binndol e nder leydi Indiya, sabu jimɗi makko tiitoonde Awaz-e-dost.[8] Kanko, e wiyde Mohammadu Yuusuf Taing, o wiyraa ko "Jamiulkamalat".[a][9][10][11]
Wade
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Nazki ina wondi e rafi kanseer kolorektal, o naamnaama ngam safrude.[3] O salii safrude ñawu makko, o maayi ñalnde 16 saawiyee 1998 to Srinagar, Jammu e Kashmir. O wirnaa ko sara Kathi Darwaza.[6][12]
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- "Tagde Satisar". Nguurndam Kashmir. 3 lewru juko 2018. Ƴeewtaa ko 11 lewru juko 2020.
- "Akademi pinal JK ina addana naalankooɓe, jannguɓe e internet ngam siftorde yimoowo mawɗo biyeteeɗo Mir Ghulam Rasool Nazi". 16 abriil 2020.
- "Addired ngam waasde mincing konnguɗi". Waktuuji Hindu. 16 oktoobar 2009.
- "Legend on Legend: Mir Ghulam Rasool Nazki dow Khwaja Ghulam Saiyidain". Kashmir mawɗo. 24 abriil 2016.
- "Rajo Kashmir wonti daartol, inniraa Rajo Indiya fof". 31 oktoobar 2019.
- "Ghulam Rasool Nazki: Keɓɗo geɗe keewɗe". Kashmir ina ummoo. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 12 sulyee 2020. Ƴeewtaa ko ñalnde 11 sulyee 2020.
- Datta, Amaresh (11 juillet 1988). Ansiklopedi binndol Indiya: Devraj haa Jyoti. Akademi Sahitya. ISBN 9788126011940 – e nder defte Google.
- "SAHITYA: Njeenaaje Akademi". (e ɗemngal Korowasi). Keɓtinaama ñalnde 11 sulyee 2020.
- Monitor Kashmir (1 abriil 2019). "Mir Ghulam Rasool Nazki – Won e fannuuji yimre makko". Monitor Kashmir. Keɓtinaama ñalnde 11 sulyee 2020.
- "J&KCA ina siftora yimoowo biyeteeɗo G R Nazki". Kashmir mawɗo. 16 lewru abriil 2020. Ƴeewtaa ko 11 sulyee 2020.
- "Aberrations ina poti wonde ko woodi". www.haalaaji kesi.com.
- "Bannduɓe ina ciftora Ghulam Rasool Nazki e hitaande mum 20ɓiire". Kashmir ina ummoo. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 13 sulyee 2020. Ƴeewtaa ko ñalnde 11 sulyee 2020.
Teskorɗe
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Nde firti ko "keɓoowo fannuuji keewɗi".