Ngi
Ngi walla Ngi Semmbinɗo, ko laamɗo gorilla kadi gooto e laamɓe leñol Yaoundé Kameruun, ɓii Zamba, tagɗo ɓurɗo toowde. No baaba makko tagiri Leydi e tagooje mum fof nii, o halfinaa e bannge banndiraaɓe makko, N’Kokon (mantis) ganndo, Otukut (lizard) jom hakkille, e Wo (chimpanzee) jom hakkille, ngam tafde aadee. Gooto e banndiraaɓe ɓee fof tagii neɗɗo e natal mum, ko ɗuum waɗi neɗɗo ko no woniri nii.[1][2]
Yimɓe Fang en ɓadiiɓe ɓee, jogiiɓe miijooji nannduɗi e ɗii, ina mbiya kadi gorilla oo ko ngi, ina cikka ko laamɗo yiite. Ɓe nanndini ɗum e doole moƴƴe, luurondirɗe e doole bonɗe ɗe simmeeji ɗii lomtotoo. Gorilla oo ina wiyee ko kañum woni patron renndo Ngi sirlu, haa e darorɗe teeminannde 19ɓiire.[3]
Kultu fenaande jogiinde innde wootere e nder Black Panther: Wakanda haa abada, ko dewal Ngi jibini ɗum.
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- ↑ Amir, Adam Pérou Hermans (2019). "Who Knows What About Gorillas? Indigenous Knowledge, Global Justice, and Human-Gorilla Relations". Ik: Other Ways of Knowing. 5: 1–40. doi:10.26209/ik560158. S2CID 202289674.
- ↑ "Bush Spirits - SOUL OF AFRICA Museum".
- ↑ "'Black Panther: Wakanda Forever' is rich in mythology. Here are the real-life African and Indigenous inspirations behind its lore". Insider.com.