Umar Dan Muhammad Borno
| Jinsu | gorko |
|---|---|
| Ɓii-leydiyankaaku | Naajeeriya |
| Innde | Umar |
| Date of death | 1967 |
| Father | Kyari of Borno |
| Marude | Abubakar Ibn Umar Garbai El-Kanemi of Borno, Mustafa Ibn Umar El-Kanemi of Borno |
| Diina | Diina Lislaama |
Umar Of Borno
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Umar I ɓi Muhammad Al'amin o waɗi Shehuujo kanem Borno (Shehu mo Borno). Hanko'on woni roonoowɗo baba maako Muhammad Al'amin al-Kanemi. O lattake laamiiɗo ɓawo baba maako sooy'ty dungu alif 1837, o wanginii laaɓe ndongidirkii Laamorɗe maako lootiraaɗi ɗi baba maako. Hanko o waddi ballitooɓe mo ardoogal ɓeɗun ƴi'ete waziiri'en (Wazirs) hamɓe ballitata mo e shaawariiji ndongidirkii Laamorɗe. Umar o laamii Kanem Borno diiga dungu 1837 yaarii dungu 1853 diiga nden bandow maako Abd-ar-Rahman ɓi Muhammad Al'amin jabtii ardoogal gal hanko woni Shehuujo Borno yaarii dungu 1854. Umar japtii ardoogal gal 1854 laamii Kanem Borno yaarii nder dubi alif 1880. Diiga nden boh ƴimɓe fuɗɗi ustaaki gam shiya ndongidirkii Laamorɗe baɗɗum. E dungu 1894 Rabih az-Zubayr ardake ƴimɓe ɗuɓɓe sooja'en diiga fowna Lesdii Sudan ɓe nasty Bornu ɓe japtii ardoogal gal. Umar ɓi Muhammad Al'amin ɗuun Jowlɗo, boh o sooy'ty (died) e dungu 1881 ɗuun ouwiimo (burial)e gelle Kukawa.[1][2][3][4]