Wali Mohammed Wali
Wali Muhammadu Wali (1667-1707), anndiraaɗo Wali Dakhani, Wali Gujarat, e Wali Aurangabadi, ko yimoowo Urdu ɓooyɗo ummoriiɗo Inndo.
Ko annduɓe heewɓe cikkata ko kanko woni baaba yimre Urdu,[1] ko kanko woni yimoowo gadano tabitinaaɗo, winndude ghazals e ɗemngal Urdu[2], o winndi kadi divan (deftere ghazal ɗo alkule ɗee fof kuutortee ko famɗi fof laawol gootol ko alkulal gadiingal ngam siftinde mbaydi jimɗi).
Ko adii Wali, Ghazals Indiya ina mbinndee e ɗemngal Perse, ina famɗi ɗo ɗe njiylotoo e miijo e mbaadi ummoraade e jaagorgal Perse asliwal hono Saa’di, Jami e Khaqani. Wali fuɗɗorii, huutoraade wonaa tan ɗemngal Inndo, kono ko tiitooɗe, idiomuuji e natal Inndo e nder ghazals mum. Ina wiyee wonde njillu makko to Delhi e hitaande 1700, yantude e divan makko ghazals Urdu, waɗii ripple e nder dingiral binndol to bannge worgo, addani ɓe feewnude jom en hakkillaaji en hono Zauq, Sauda e Mir.
Nguurndam adanɗam O jibinaa ko e hitaande 1667 to Aurangabad, wuro mawngo e nder leydi Maharashtra hannde ndi jeyaa ko e laamu Mughal e oon sahaa. O yiɗi ko yahde, ko ɗum o yiyri ɗum ko feere jaŋde. O yilliima Delhi, Surat, Burhanpur, o waɗi kadi hijjoore haa Makka e Madiina.
Kugal Njillu Wali Mohammed Wali to Delhi e hitaande 1700 ina hiisee wonde ina waɗi nafoore mawnde wonande Ghazal en Urdu. Ina sikkaa ko kanko naatni deccani mushaira to Delhi. Yimre makko koynde, teskinnde e mbelnde e ɗemngal Urdu, umminii yimooɓe Perse yiɗɓe Delhi e ŋarɗugol e mbaawka "Rekhta" (innde ɓooynde Urdu) ngam wonde feere haala yimre. Njillu Wali Mohammed Wali noon ina addani Urdu Ghazal mawnugol e ƴellitaare to Delhi.
O maayi ko to Ahmedabad e hitaande 1707 e nder diiwaan Gujarat hannde oo, o wirnaa ko e wuro ngoo.[2]