Suudu Tariihawol Jos
| Yemre | National Commission for Museums and Monuments, archaeological museum, ethnographic museum |
|---|---|
| Golle imaaɗe | 1952 |
| Lesdi | Naajeeriya |
| Nder laamoore | Jos |
| Operator | National Commission for Museums and Monuments |
| Laawol ngol laamu anndani | https://www.ncmm.gov.ng |
Jos museum ko museum nder Jos, Nigeria. Wuro museum ngal haɓɓii nder 1952 diga Bernard Fagg.[1] Wuro museum ɗon jaɓɓa suudu suudu senioru lesdi Naijeriya.[2]
Taariiha
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Woni museum fuɗɗii nder 1952 diga Bernard E. B. Fagg, mo waɗi darnde darnde ardiiɓe dow laamu koloniyaal saa'i maajum. Kanjum woni suudu museum ummatoore arande nder Afrik hirnaange.[3]
Nder hitaande 1963,[4][5] UNESCO waɗi nokkuure darnde nder Jos.[6] Jaŋde nden ɗon haalaaji ɗiɗi e Farayse e Faraysi haa ɓe ɗon haɓɓita nokkuure feere e Farayseeji nder Niamey.[7] Caggal UNESCO timmini jaɓugo ceede mum,[8] nokku ɗon ɗon maayi ceede e jawdi.[9]
Nde musee oo udditaa, ko ɓuri heewde e kollirgol ngol ko pinal fijirde Nok, kono kadi ina waɗi darnde arkewolosi ummoriinde e nder leydi ndii kala, ina heen kadi njamndi mboɗeeri Benin.[10]
Zoo oo fuɗɗii ko e hitaande 1955, caggal ɗuum sosaa ko e hitaande 1960.[11] Defterdu musee oo ina waɗi binndanɗe aarabeeɓe, tuggi teeminannde 16ɓiire haa 20ɓiire, ɗe nde fuɗɗii heɓde e hitaande 1958.[12] E hitaande 1961, jarne botanique udditaa.[13]
E hitaande 1963, UNESCO sosi nokku janngirde diiwaan to Jos.[14] Juɓɓule ɗee ko ɗemɗe ɗiɗi, Engele e Farayse haa sosde nokku keeriiɗo ɗemɗe Farayse to Niamey. Caggal nde UNESCO joofni ballal mum kaalis, nokku oo dañii kaalis e kaɓirɗeWuro museum ɗon ɓuwa, ngam walaa jawdi laamu, ɗon ɓaŋgi hulɓuki dow majjugo haandi aada. Nder 2019, suudu seniijo ɗon hokki tan ⁇ 158,197,120.[15]
Gujjugol e heɓtude geɗe artifaks
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ñalnde 14 lewru bowte hitaande 1987, fedde wujjooɓe wujjii geɗe 9 keewɗe nafoore e nder musee oo.[16] Doggol geɗe gujjaaɗe ɗee ko UNESCO waɗi ɗum.
E lewru desaambar 1990, gooto e geɗe wujjaaɗe ɗee, hono njamndi Benin ndi teeminannde sappo e joyaɓere, yiytaa ko e nokku yeeyirde to Zürich.[17] Nde artiraa ko e musee caggal nde ɓiɓɓe leydi Suisse ɗiɗo jeyaaɓe e leydi ndi tuumi, kolliti nde wujjaama.[18]
Goɗɗum wujjaaɗo, hoore njamndi ummoraade Ifẹ, yiytaa ko to Londres e hitaande 2017[19] Sewnde ndee ko laamu Belsik soodi ɗum e hitaande 2007. Ko yeeyoowo antique soodi ɗum, o anndaa ko ɗum wujjaa. Soodoowo oo etinooma yeeyde hoore ndee rewrude e galle yeeyirdu Woolley e Wallis, kono yeeyirdu John Axford anndi ko wujjaa, o rokki ɗum polis. Ɗum addani hare sariya hakkunde Jos Museum e soodoowo oo ngam jeyi leydi ndii. Haa e hitaande 2022, artifaks oo ko polis Angalteer jogii ɗum hannde.
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- ↑ "Obituary". Anthropology Today. 4 (1): 23–25. 1988. ISSN 0268-540X.
- ↑ "The death of history: Inside the crumbling state of Jos museum". Daily Trust (in Engeleere). 2022-04-10. Retrieved 2022-08-14.
- ↑ Fagg, Bernard (1963). "The museums of Nigeria". Museum International (in Engeleere). 16 (3): 124–148. doi:10.1111/j.1468-0033.1963.tb01548.x. ISSN 1350-0775.
- ↑ Hudson, Kenneth (1998). "The Museum refuses to stand still". Museum International (Fiftieth anniversary issue): 43–50 – via UNESCO Digital Library.
- ↑ Hellman, Amanda H. "To store is to save: Kenneth C. Murray and the founding of the Nigerian Museum, Lagos." Museum Storage and Meaning. Routledge, 2017. 90-102.
- ↑ Fagg, Bernard (1963). "The museums of Nigeria". Museum International (in Engeleere). 16 (3): 124–148. doi:10.1111/j.1468-0033.1963.tb01548.x. ISSN 1350-0775.
- ↑ "Obituary". Anthropology Today. 4 (1): 23–25. 1988. ISSN 0268-540X.
- ↑ Hellman, Amanda H. (2014-03-01). "The Grounds for Museological Experiments: Developing the Colonial Museum Project in British Nigeria". Journal of Curatorial Studies (in Engeleere). 3 (1): 74–96. doi:10.1386/jcs.3.1.74_1. ISSN 2045-5836.
- ↑ Hellman, Amanda H. (2014-03-01). "The Grounds for Museological Experiments: Developing the Colonial Museum Project in British Nigeria". Journal of Curatorial Studies (in Engeleere). 3 (1): 74–96. doi:10.1386/jcs.3.1.74_1. ISSN 2045-5836.
- ↑ Fagg, Bernard (1963). "The museums of Nigeria". Museum International (in Engeleere). 16 (3): 124–148. doi:10.1111/j.1468-0033.1963.tb01548.x. ISSN 1350-0775.
- ↑ Fagg, Bernard (1963). "The museums of Nigeria". Museum International (in Engeleere). 16 (3): 124–148. doi:10.1111/j.1468-0033.1963.tb01548.x. ISSN 1350-0775.
- ↑ Bala, Salisu (2011). "The Preservation of Ancient Arabic Manuscripts: A Reflection on Some Selected Public Repositories in Northern Nigeria". Islamic Africa. 2 (1): 1–10. ISSN 2333-262X.
- ↑ Fagg, Bernard (1963). "The museums of Nigeria". Museum International (in Engeleere). 16 (3): 124–148. doi:10.1111/j.1468-0033.1963.tb01548.x. ISSN 1350-0775.
- ↑ Hudson, Kenneth (1998). "The Museum refuses to stand still". Museum International (Fiftieth anniversary issue): 43–50 – via UNESCO Digital Library.
- ↑ Kojah, Senami (28 August 2019). "Jos Museum, A Monument In The Shadows Of 'Death'". Sahara Reporters. New York City, United States. Retrieved 13 August 2022.
- ↑ Gundu, Zacharys (2020). "Looted Nigerian Heritage - An Interrogatory Discourse around Repatriation". Contemporary Journal of African Studies. 7 (1).
- ↑ "Stolen Benin bronze found in Zürich". The Art Newspaper. 28 February 1991. Retrieved 13 August 2022.
- ↑ "Stolen Benin bronze found in Zürich". The Art Newspaper. 28 February 1991. Retrieved 13 August 2022.
- ↑ Phillips, Barnaby (26 June 2022). "Nigerian Ife head: Why UK police are holding a priceless sculpture". BBC News. Retrieved 13 August 2022.