Adamu Aliero
| Yemre | Nigerian senators of the 9th National Assembly |
|---|---|
| Jinsu | gorko |
| Ɓii-leydiyankaaku | Naajeeriya |
| Ɗuubi daygo | 1 Siilo 1957 |
| Ɗoforde | Aliero, Diiwal Kebbi |
| Ɗemngal | Hawsare |
| Wolde | Inngilisjo, Hawsare, Arabic, Nigerian Pidgin |
| Sana'aji | ngaɗoowo siyaasaje, minister |
| Janngi to | Janngirɗe Ahmadu Bello |
| Member of political party | Peoples Democratic Party, APC |
| Diina | Diina Lislaama |
| Personal pronoun | L485 |

Muhammad Adamu AlieroListenR (jibinaa ko ñalnde 1 lewru Yarkomaa 1957) ko politikaajo leydi Najeriya, ko kanko woni senaateer lomtotooɗo diiwaan senaateer Kebbi hakkundeejo gila 2015. O woniino e oon nokku gila 2007 haa 2008. O woniino guwerneer diiwaan Kebbi gila 1999 haa 2007.[1][2][3] Ko o tergal e fedde wiyeteende All progressives.
Aliero toɗɗaama jaagorgal leydi laamorgo leydi ndii e juuɗe hooreejo leydi ndii, hono Umaru Musa Yar'Adua, e lewru Duujal hitaande 2008. O yalti laamu e lewru marse 2010 nde hooreejo leydi Goodluck Jonathan fusi laamu makko.[4][5]
Nguurndam e jaŋde puɗɗagol
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Jibinaa ko to Aliero, nokku laamu Aliero to diiwaan Kebbi (ndeen jeyaa ko e diiwaan Fuɗnaange), Adamu heɓi jaŋde mum leslesre to duɗal lislaam. Jaŋde makko leslesre fuɗɗii ko e hitaande 1965 to duɗal peewnugol wuro Aliero. Ndeen o naati Duɗal hakkundeewal laamu to Koko, o heɓi bak makko e hitaande 1976.
Rewi heen ko naatde e duɗal jaŋde leslesre to duɗal jaaɓi haaɗtirde Ahmadu Bello, ɗo o winnditii e porogaraam seedantaagal jaŋde toownde (IJMB). O fuɗɗii jaŋde makko leslesre ko e hitaande 1977, o heɓi kadi seedantaagal makko Bachelor of Science e ganndal siyaas e hitaande 1980.
Fuɗɗoode golle
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]E hitaande 1981, Aliero fuɗɗii golle mum ko e njuɓɓudi laamu to duɗal jaaɓi haaɗtirde jaŋde to Sokoto, o naati e golle immigration Nigeria e hitaande ndee. E hitaande 1997, o woppi golle e dow yiɗde makko e sarwiis Dowlaaji Dentuɗi, o naati e sektoraa njulaagu keeriiɗo, o gollotoo ko e njulaagu eksport e naatgol.
Golle politik
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Golle makko politik puɗɗii ko e hitaande 1998 nde o dogi e dow laylaytol lannda Kongres (UNCP) mo jooni joofni, o fooli, o heɓi jooɗorde Senaa ngam lomtaade diiwaan Kebbi Central. Njeñtudi woote ɗee mbaylaama ko juuti caggal nde ɗe kollitaa. Caggal maayde diktatoor militeer Seneraal Sani Abacha e dumunna juutɗo, wooteeji kesi mbaɗaama. Aliero, jooni ko gardiiɗo lannda yimɓe fof (APP), hawri e wooteeji guwerneer diiwaan Kebbi, o heɓi heen. O hunii ñalnde 29 mee 1999.
Aliero suɓaama kadi e hitaande 2003 ngam manndaa ɗiɗaɓo duuɓi nay, o jeyaa ko e guwerneeruuji nay tan gonɗi e laamu ANPP (APP caggal ɗuum wayli innde All Nigeria People’s Party sabu feccere fedde) ngam jokkude golle mum en.
Aliero yalti ANPP, naati lannda Demokaraasi Leƴƴi (PDP) e lewru feebariyee 2007. O tawtoraama wooteeji kuuɓtodinɗi e lewru abriil 2007 ngam suɓaade Senaa, o heɓi njeenaari e les njiimaandi PDP. Jooni o woni tergal wakiiliijo lesdi Kebbi Central Senator nder suudu joonde diidaaɗi lesdi Naajeeriya.
O woni ko e waylude lannda gooto e lannda goɗɗo. Yeru, o artiri e PDP caggal nde o waɗi fotde hitaande e CPC e fuɗɗoode hitaande 2012. Caggal mum o ummii e PDP o fayti e APC e hitaande 2014. Kanko e won e wondiiɓe makko ɓadtiiɓe gila 1999, hono Sani Zauro, mo wonnoo kadi hooreejo diiwaan oo e nder diiwaan Kebbi, ɓe ngoppi PDP ngam APC.
O innitiraa ko hooreejo, goomu Senaa ngam yah-ngartaa leydi e nder senaa 10ɓo ñalnde 8 ut 2023.
Tuumeede fenaande e bonanndeeji
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Ñalnde 21 lewru juko hitaande 2009 kawtal lanndaaji siyaasaaku lesdi Naajeeriya (CNPP) ɗon ƴama Adamu Aliero ngam o woppa laamu ngam o tuuma dow ko laarani fenaande, ko ɓuri miliyaaruuji 10 naira wakkati o laati guwerneer lesdi Kebbi.
Ñalnde 31 lewru juko hitaande 2008, Ñaawirde Adamu Bello noddii juɓɓule ɗiɗi haɓantooɗe fenaande EFCC e ICPC ngam waasde wiɗtude Adamu Aliero ko feewti e fenaande 10,2 miliyaar naira e nder diiwaan Kebbi.
Nguurndam neɗɗo
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Aliero ina jogii rewɓe tato, ko baaba sukaaɓe 10. Jooni o woni ko to Abuja.
Ƴeew kadi
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]Doggol guwerneeruuji diiwaan Kebbi
Tuugnorgal
[taƴto | taƴto ɗaɗi wiki]- ↑ "Ex-governor Adamu Aliero seeks third Senate seat". Premium Times. 2018-09-09. Retrieved 2020-12-31.
- ↑ "Adamu Aliero biography, net worth, age, family, contact & picture". www.manpower.com.ng. Retrieved 2021-08-09.
- ↑ "Former Kebbi Governor, Adamu Aliero Dumps Ruling APC for PDP". Sahara Reporters. 2022-06-09. Retrieved 2023-06-12.
- ↑ Ogbuenyi, Nosike; Akosile, Abimbola; Ojeifo, Sufuyan (2008-12-19). "Yar'Adua Renews His Mission". This Day. Retrieved 2010-04-15 – via allAfrica.
- ↑ Idonor, Daniel (17 March 2010). "Jonathan Sacks Ministers". Vanguard. Retrieved 2010-04-14 – via allAfrica.